 |
| Newsletter |
|
|
|
| Chcesz otrzymywać informacje o aktualnościach, promocjach i wyprzedaży? |
|
|
|
|
|
|
| Obszar dostawy |
|
|
|
| Przesyłki krajowe wysyłamy do dowolnego miasta na terenie Polski m.in.: |
| Warszawa, Poznań, Kraków, Bydgoszcz, Wrocław, Katowice, Gdańsk, Toruń, Gdynia, Łódź, Lublin, Szczecin, Olsztyn, Rzeszów, Białystok, Kielce, Gliwice, Zielona Góra, Opole, Bielsko Biała, Legnica, Częstochowa, Włocławek, Koszalin, Jelenia Góra, Słupsk, Tarnów, Płock, Elbląg, Gorzów Wielkopolski, Bytom, Radom, Kalisz, Sopot, Leszno, Piła, Chorzów, Konin, Suwałki, Gniezno... |
| Przesyłki zagraniczne wysyłamy do większości Państw Unii Europejskiej. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Piszą o nas |
|
|
|
Dali radę nawet diabłu
- 08.08.2008
|
|
|
|
|
|
|
Gdzie Norweg umiera ze strachu, tam Polak popłynie spokojnie. I to w kruchym kajaku
Jarosław Surwiło-Bohdanowicz pracuje na bydgoskim Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego i jest właścicielem sklepów Olimpia. Tomasz Kuśmierek pracuje na Uniwersytecie Gdańskim. Mają już na koncie cztery wspólne wyprawy. Razem z bydgoszczaninem Wojciechem Jazdonem przepłynęli kajakami największą wyspę fińskich Alandów - Fasta Aland, Bornholm i Archipelag Malty. Ostatnio Bohdanowicz z Kuśmierkiem wrócili z Lofotów.
Lofoty. Najdziwniejsze miejsce Norwegii, położone u jej północno-zachodnich wybrzeży. Od południa oblane Morzem Norweskim, od północy - Oceanem Atlantyckim. Ogromne, zapierające dech w piersiach fiordy, krystalicznie czysta woda, małe czerwone rybackie chatki oparte na wielkich palach, garstka mieszkańców, których życie płynie wolniej niż można sobie wyobrazić i krajobrazy, których nie ma nigdzie indziej na świecie. Ta sielankowa sceneria potrafi być jednak śmiertelnie niebezpieczna. Zwłaszcza jeśli ktoś zamierza opłynąć cały archipelag niepozornym kajakiem i zmierzyć się z wirami, przed którymi drżą nawet tubylcy.
Zdobyliśmy Maltę, podbijemy Norwegię
Zaczęło się zwyczajnie. Kajakarze (50-letni bydgoszczanin Jarosław Surwiło-Bohdanowicz i jego o dwa lata młodszy gdański kolega Tomasz Kuśmierek), którzy opłynęli już Bornholm, Archipelag Malty i wyspę fińskich Alandów, postanowili zmierzyć się z Norwegią. Wybrali Lofoty, jedno z najpiękniejszych miejsc świata.
Szybko okazało się, że to spore wyzwanie. Wyspy archipelagu przedzielone są wyłącznie wąskimi fiordami i zatokami w kierunku północ-południe. Z daleka wyglądają jak ogromna, wyrastająca z wody ściana. Najwyższe szczyty mają imponujące rozmiary. Taki Olsanestinden wyrósł aż na 1050 metrów, Hermannsdalstinden - 1034, a Higravtindan - aż 1146. Niektórzy nazywają je zalanymi wodą Tatrami. I do tego dochodzi legendarny Moskenesstraumen, którego boją się wszyscy.
|
|
|
|
|
|
|
Zasady są proste: przewrócisz się - zginiesz
Wyprawa ruszyła pod koniec czerwca. Podróżnicy zabrali ze sobą tylko to, co najpotrzebniejsze: kajaki, namioty, śpiwory, kamizelki ratunkowe i zapas jedzenia. Surwiło-Bohdanowicz: - Im mniej bagażu, tym lepiej. I tak się okazało, że nie wszystko było potrzebne. Kamizelki asekuracyjne trzeba było ściągnąć już po godzinie spędzonej na wodzie. Za bardzo się w nich męczyliśmy. Byliśmy cali spoceni, a w dodatku krępowały nasze ruchy. Płynęliśmy więc jedynie w aquashellach, czyli w odzieniu, które łączy w sobie cechy polaru i pianki do nurkowania.
Ściągnięcie kamizelek było sporym ryzykiem. Woda miała temperaturę około 10 st. Celsjusza. W przypadku wywrotki czasu na ratunek nie byłoby wiele. - Kto nie dopłynie do lądu w ciągu kilku minut, ginie. W dodatku przez długi czas wybrzeże jest skaliste i nie ma szans, żeby się czegoś tam chwycić. Naszą jedyną szansą było to, że kajaki miały komory wypornościowe. Taki kajak po wywrotce utrzymuje się na powierzchni wody. To mogłaby być dosłownie ostatnia deska ratunku - tłumaczy bydgoszczanin.
Ruszamy, jak będzie jasno. Czyli o 22
Kajakarze codziennie mieli do pokonania od 30 do 40 km. Starali się płynąć prawie cały dzień. Chociaż na Lofotach pojęcie dnia jest akurat diametralnie inne niż w Bydgoszczy. O tej porze roku za kołem polarnym słońce świeci całą dobę. O północy można podziwiać przepiękne złote noce - jest wtedy tak jasno, jak u nas latem o 16. Z tego powodu podróżnikom zdarzało się wypływać na kolejny odcinek trasy np. o 22. - Jest tak samo jasno jak rano, czy w południe. A wiatry wieją o wiele mniejsze. Płynie się zatem dużo łatwiej - tłumaczą.
Na tym jednak nie koniec fenomenów pogodowych. Ot choćby to: chociaż Lofoty leżą za kołem podbiegunowym, temperatura podczas bezchmurnych letnich dni w słońcu waha się od 20 do 25 st. Celsjusza. A w nocy dochodzi nawet do 15. Wszystko dzięki Golfsztromowi. Ten ciepły prąd sprawia, że zimą powietrze nad oceanem położonym na zachód od wybrzeży Norwegii jest średnio o ponad 22 st. Celsjusza cieplejsze niż na podobnych szerokościach geograficznych. To jedna z największych pogodowych anomalii na świecie. - Trzeba było zmierzyć się i z tym. Ale daliśmy radę.
|
|
|
|
|
|
|
Diabeł pokonany bez walki
Opływanie kajakiem Lofotów przez cały czas jest wyczynem trudnym, a nawet ekstremalnym. Największym wyzwaniem jest natomiast wspomniany już Moskenesstraumen, czyli prąd morski znajdujący się na południowo-zachodnim cyplu archipelagu. - Płynęliśmy przez to miejsce z duszą na ramieniu. Nasłuchaliśmy się o tej okolicy naprawdę nieprawdopodobnych historii. Według opowieści okolicznych mieszkańców, ginęły tam duże rybackie jednostki, a nawet całe flotylle - wspomina Surwiło-Bohdanowicz.
Opisy dziejących się tam wodnych zjawisk pojawiały się w literaturze podróżniczej już od XVII wieku. W swoich dziełach wspominali o tym nawet Edgar Allan Poe i Juliusz Verne. Mieszkający w pobliżu ludzie boją się zapuszczać na Moskenesstraumen. Mają jednak głowę do interesu i potrafią na tym zarobić. W okolice wielkich wirów wywoływanych przez prąd organizowane są wycieczki dla turystów. A tych na Lofoty przybywa nawet 200 tys. rocznie. Wyprawy odbywają się na łodziach wyposażonych w silniki o dużej mocy. - Mimo to przeżycia z tej wizyty są tak ekstremalne, że mało kto decyduje się to powtórzyć - twierdzi bydgoski kajakarz.
Polscy podróżnicy mieli jednak szczęście i diabeł nie okazał się taki straszny, jak Norwegowie go namalowali. - Przepłynęliśmy bez większych problemów i byliśmy tym szczerze zaskoczeni. Spodziewaliśmy się ekstremalnie niebezpiecznych przeżyć, a tak naprawdę nie był to najtrudniejszy odcinek wyprawy - relacjonują. Można powiedzieć: tego diabła pokonali bez walki. Ale najgorsze było dopiero przed nimi.
Wiosłuj, żeby stać w miejscu
Bo dużo gorsze od legendarnego Moskenesstraumen okazały się wiatry spadowe. Wysokie góry były świetną osłoną przed wiatrem, ale momentami stawały się największym przeciwnikiem. Czasami wiatry schodziły właśnie z wysokości i niespodziewanie uderzały w kajakarzy, nieświadomych tego, co się wydarzy. Nagły podmuch zderzał się ze stałym wiatrem wiejącym od morza i spieniał fale. A te, od strony północnej, atlantyckiej, osiągały nawet wysokość czterech metrów. Można było się do nich jednak przyzwyczaić. Natomiast od strony Lofotów, wewnętrzna fala była dużo niższa, krótsza, a przez to bardziej nieprzyjemna. Wielokrotnie bywało tak, że oba rodzaje fal się ze sobą krzyżowały - szczególnie w pobliżu brzegów. Efekt przypominał bulgoczącą, gotującą się wodę.
Pewnego dnia wiatr z gór był wyjątkowo silny i przyniósł ze sobą ogromną falę. Sytuacja zrobiła się tak dramatyczna, że kajakarze stracili ze sobą kontakt. - Nagle zdałem sobie sprawę, że nie widzę Tomka. Po prostu zniknął - nie było go z żadnej strony! Nie miałem jednak czasu, aby nad tym się zastanawiać. Sam musiałem walczyć z napierającym żywiołem. Wiedziałem, że jak najszybciej muszę dopłynąć do brzegu, bo tylko tam będę w pełni bezpieczny. Ląd był w zasięgu moich oczu. Nie dalej niż 700 metrów przede mną. Wiosłowałem więc najlepiej jak potrafiłem. Żywioł był jednak tak silny, że machając wiosłami przez godzinę, nie przesunąłem się ani trochę do przodu. Nie odpływałem jedynie dalej w głąb morza - opowiada Surwiło-Bohdanowicz.
Na szczęście wiatr się uspokoił i bydgoszczaninowi udało się dopłynąć do brzegu. A i jego towarzysz w końcu się odnalazł. To była jednak najbardziej dramatyczna sytuacja w czasie trwania całej eskapady. - W pewnym momencie, kiedy walczyłem z falami, pomyślałem, żeby wystrzelić w niebo racę ratunkową i wezwać pomoc. Była jednak ukryta w kajaku, a żeby ją odszukać, musiałbym przestać wiosłować. To mogłoby skończyć się tragedią - tłumaczy podróżnik.
Po tym incydencie kajakarze zaczęli bardziej uważać i trzymali się bliżej brzegu. Zdarzało się nawet, że nadrabiali kilka kilometrów tylko po to, żeby uniknąć takich ekstremalnych niebezpieczeństw.
|
|
|
|
|
|
|
A na dokładkę trzeba się wspinać. Bez zasięgu
Lofoty to w przeważającej większości odludne tereny. Jak okiem sięgnąć - dookoła dzika natura. Poza portowymi miasteczkami i rybackimi wioskami niemal zupełnie brakuje tam jakichkolwiek śladów cywilizacji. Polscy podróżnicy spotkali jednak mieszkańca Lofotów. A w dodatku bydgoszczanina - żeglarza Mirosława Tułodzieckiego, z którym już wcześniej byli umówieni, że odwiedzą go podczas swojej wyprawy.
Tułodziecki mieszka w malowniczej, 500-osobowej mieścinie o nazwie Reine. To właśnie tam znajduje się popularny wśród turystów szczyt, z którego można podziwiać niezwykłą panoramę Lofotów oraz zatoki, nad którą leży miasteczko.
Wizyta zakończyła się dla podróżników pierwszym od kilku dni wygodnym noclegiem (przespali się na jachcie) i większym bezpieczeństwem, bo Tułodziecki dał im nadajnik GPS. - Umówiliśmy się, że co cztery godziny będziemy mu wysyłać swoją pozycję. Po niedawnych przygodach nabraliśmy więcej pokory i wiedzieliśmy, że dbałość o bezpieczeństwo jest najważniejsza, bo zagrożenia kryją się wszędzie. Gdybyśmy się nie odzywali, Mirek wezwałby pomoc - tłumaczy Surwiło-Bohdanowicz.
Podróżnicy, już po rozstaniu, regularnie kontaktowali się ze swoim przyjacielem. Problem pojawił się dopiero po zachodniej stronie Lofotów, na pierwszym postoju po ujarzmieniu Moskenesstraumen. Tam znajduje się wyjątkowo wysoka ściana szczytów mających prawie tysiąc metrów. - Za nic nie mogliśmy złapać zasięgu i baliśmy się, że kolega wezwie pomoc, a przecież nie działo się nic złego. Koniecznie musieliśmy coś wymyślić - opowiada bydgoszczanin. Podróżnicy rozpoczęli więc wspinaczkę. Po kilkunastu minutach udało im się na szczęście złapać zasięg.
Studentka z Norwegii obsługuje latarnię
Górzyste otoczenie, nie dość że wywoływało niebezpieczne wiatry, to czasami powodowało także błędy nawigacyjne. Ogrom gór sprawiał, że trudno było oszacować odległość, która dzieli od nich kajakarzy. - Już po północnej stronie archipelagu widzieliśmy szczyt, przy którym chcieliśmy się zatrzymać. Było go widać bardzo wyraźnie, więc z naszego doświadczenia wynikało, że będziemy tam mniej więcej za godzinę - wspomina Surwiło-Bohdanowicz.
Czas jednak leciał, podróżnicy wiosłowali ile sił w rękach, a szczyt nie był ani trochę wyraźniejszy. Po kolejnych godzinach zdali sobie sprawę, że się pomylili, a w dodatku chyba obrali błędny kierunek. Nie chcieli jednak zawracać, więc wiosłowali dalej. Do tego szczytu dopłynęli po sześciu godzinach. Znaleźli się na wysepce, na której poza górą była jeszcze jedynie latarnia morska. W dodatku popłynęli za bardzo na północ i zboczyli ze szlaku. Całą wyspę zamieszkiwała natomiast tylko jedna osoba - norweska studentka, która odbywała tam letnie praktyki. - Porozmawialiśmy z nią, odpoczęliśmy i ruszyliśmy w dalszą drogę. Potem policzyliśmy, że przez tę pomyłkę musieliśmy nadrobić kilkadziesiąt kilometrów - mówią kajakarze.
A kto was ochrania?
Kajakarze podczas wyprawy wzbudzali spore zainteresowanie tubylców. Norwegowie dziwili się niepomiernie, widząc podróżników na morzu lub oceanie płynących jednoosobowymi kajakami. Za każdym razem pytali też o asekurację. - Myśleli, że osłania nas jakaś większa jednostka. A my sami siebie pilnowaliśmy: Tomek mnie, a ja jego - mówi Surwiło-Bohdanowicz.
Podczas całej, 10-dniowej wyprawy, podróżnicy tylko raz spotkali innych kajakarzy. - To było trzech Holendrów. Akurat byli po silnych przeżyciach, bo pokonali wody u wylotu fiordu. W takich miejscach od fiordu zawsze mocno wieje i nadciąga stroma fala. Zapytaliśmy ich o wrażenia, bo właśnie zamierzaliśmy zrobić to samo, tyle że w przeciwnym kierunku.
Dawid Maćkowski
Źródło: Gazeta Wyborcza
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
TWÓJ KOSZYK
